Zaviaršyła karjeru i pracavała ŭ «Žabcy». Historyja biełaruskaj łučnicy, jakaja ŭziała ŭsie załatyja miedali na čempijanacie Polščy
Karyna Kazłoŭskaja vyjhrała siem załatych miedaloŭ ź siami mahčymych na čempijanacie Polščy pa stralbie z łuka. Ale da hetaha byli ciažkaja emihracyja, kanflikt z kiraŭnikom kłuba, sud i amal dva hady biez trenirovak. Pra toje, jak jana viarnułasia ŭ sport, biełaruska raskazała «Radyjo Svaboda».
Łučnica ź Biełarusi Karyna Kazłoŭskaja stała pieršaj spartoŭkaj u historyi Polščy, jakaja vyjhrała siem ź siami załatych medaloŭ na čempijanacie krainy. Na fota ŭ navinach — uśmiešlivaja dziaŭčyna ŭ panamcy, abviešanaja medalami. Pierad hetaj hučnaj pieramohaj Karyna patajemna źjechała ź Biełarusi, ledź nie zaviaršyła spartovuju karjeru, pieražyła depresiju, sud suprać trenera i amal dva hady biez trenirovak.
Karynie 26, jana pachodzić ź Miensku. U łučnictvie z 12 hadoŭ, majstar sportu mižnarodnaha ŭzroŭniu. U 2019 hodzie vyhrała zołata na Hran-pry Eŭropy. U 2021 vystupała za Biełaruś na Alimpijskich hulniach u Tokijo, dzie zbornaja zaniała čaćviortaje miesca. Kazłoŭskaja padpisała list spartoŭcaŭ suprać hvałtu. U 2022 hodzie źjechała ź Biełarusi ŭ Polšču. Ciapier trenirujecca ŭ kłubie horadu Žyviec na poŭdni Polščy, vystupaje jak polskaja spartoŭka.
Haroj adno za adnaho
«Kali ja stralała, była mocnaja navalnica, pačałasia zaleva. I ja čuła, jak usia kamanda staić zzadu pad parasonami, i ŭsie pieražyvajuć, zaŭziejuć. Było vielmi zdorava», — raskazvaje Karyna pra atmasferu na apošnich spabornictvach.
Čempijanat Polščy ŭ stralbie prachodziŭ sioleta ŭ pačatku vieraśnia ŭ Biełastoku. Karyna Kazłoŭskaja vystupała za polski klub «Łučnik-Žyviec». I vyjhrała ŭva ŭsich dyscyplinach. Heta była stralba na dystancyi 70, 60, 50 i 30 mietraŭ (tak zvanyja «małyja medali», za jakija nie dajuć tytuł čempijona Polščy), a taksama stralba ŭ žanočaj kamandzie, u źmiašanaj kamandzie i ŭ asabistym zaliku svajoj uzrostavaj katehoryi (heta try najvažniejšyja miedali). Niekatoryja załatyja miedali byli indyvidualnymi, a niekatoryja — kamandnymi. Jašče adzin chłopiec z kłubu Karyny Mateuš Mendžak taksama ŭziaŭ usie try «vialikija» załatyja medali.
«Ja vielmi doŭha rychtavałasia da hetaha. Mnie vielmi mocna dapamoh trenier zbornaj Siarhiej Vasilevič Antonaŭ z Ukrainy — u rychtavańni, u technicy. Taksama reč była ŭ tym, jak ja rychtavałasia sama, jak pracavała z specyjalistami ŭ spartovaj psichałohii», — dzielicca Karyna tym, jak joj udałosia zabrać usio zołata.
Takaja jaskravaja pieramoha nie była dla dziaŭčyny čymści vidavočnym, choć pierad hetym jana vyjhrała jašče i finał Kubku Polščy. U kancy čempijanatu siarod udzielnikaŭ išła ciažkaja baraćba za pieramohu.
«Stralba z łuka — taki sport, što možna prajhrać u pieršaj dueli — u 1/16 abo 1/32, i na hetym spabornictvy zakančvajucca. Byvaje, samy słaby praciŭnik źbirajecca i pačynaje stralać lepš za ciabie. Nieviadoma, jak pojdzie, jak my zdolejem sabracca ź dziaŭčatami, kab dobra stralać. U nas była mocnaja kamanda. Ale, byvaje, adzin čałaviek nie źbiarecca — i ŭsio», — tłumačyć niuansy sportu surazmoŭca.
Łučnica zaŭvažaje, što vielmi važna, jak paplečniki padtrymlivajuć adno adnaho. Joj paščaściła z dobrymi kamandami i ŭ Biełarusi, i ŭ Polščy.
«U nas pajechała hrupa ludziej, jakija haroj adno za adnaho stajali. Kali kamuści niešta nie ŭdavałasia, to ŭsia kamanda prychodziła i ŭsie padtrymlivali. Heta byŭ niby nie indyvidualny sport, a kamandny, jak u valejbole ci baskietbole», — raskazvaje surazmoŭca pra apošni čempijanat.
U kancy čempijanatu adbyvajecca tradycyjnaja «stralba pa kurach», praciahvaje łučnica. Usich pryzioraŭ čempijanatu dapuskajuć pastralać pa malunku z vyjavaj pieŭnia. U hety čas jany mohuć mianiacca łukami, bavicca, śmiajacca. I vyhladaje heta chutčej jak zabava, a nie spabornictva.
Dva hady biez trenirovak
Apošni hod Karyna rychtavałasia da spabornictvaŭ, ale papiarednija dva hady ŭ jaje faktyčna vypali z spartovaha žyćcia. Jana ŭžo navat zaviaršała spartovuju karjeru ŭ 2023 hodzie. Adnak letaś dziaŭčyna pastanaviła vystupić na inšym čempijanacie Polščy — u stralbie ŭ pamiaškańni — i niečakana vyjhrała zołata. Paśla hetaha jana znoŭ viarnułasia ŭ aktyŭny sport.
«Tady była ciažkaja situacyja, źviazanaja z kłubam, z tym, što ja nie chacieła stralać z łuka, treniravacca. Mnie nie išło», — uspaminaje surazmoŭca.
U 2022 hodzie ŭ Karyny pačaŭsia kanflikt ź Janam Lacham, staršyniom kłubu «Łučnik», u jakim jana dahetul trenirujecca. Biełaruska nazyvaje heta razychodžańniem intaresaŭ. Kaža, što joj było składana stralać, bo staršynia zvyčajna byŭ niezadavoleny vynikami. Taksama jon padkreślivaŭ niapolskaje pachodžańnie Karyny, jak i inšych pryjezdžych udzielnikaŭ kłubu. Paźniej, kali ŭ Kazłoŭskaj źjaviŭsia spartovy sponsar, to staršynia chacieŭ brać ź jaje za treniroŭki ŭ kłubie bolšyja składki, čym ź inšych.
Kazłoŭskaja tady ŭziała biuleteń pa chvarobie, a potym svoječasova nie viarnułasia na treniroŭki. Jana musiła atrymać dazvoł praciahvać spartovyja zaniatki ad lakarni, ale dla hetaha joj byŭ patrebny ad treniera list, jaki toj nie chacieŭ davać, raskazvaje Karyna. Kali jana ŭrešcie vyrašyła zvolnicca z kłubu, trenier jaje zvolniŭ za parušeńni dyscypliny, a nie pa zhodzie bakoŭ. Jan Lach raniej skazaŭ u kamientary vydańniu «Trybuna», što jon zvolniŭ Kazłoŭskuju na dyscyplinarnaj padstavie, bo jana nie vyjšła svoječasova na pracu.
«Jon zvolniŭ mianie za prahuły, jakich nasamreč nie było», — kamientuje surazmoŭca.
Kazłoŭskaja źviarnułasia ŭ sud, kab abskardzić padstavu svajho zvalnieńnia i pierakvalifikavać artykuł. Sud razhladaŭ spravu kala hodu i ŭrešcie staŭ na jejny bok.
Karyna dzielicca ŭspaminam pra toje, što ahułam padčas emihracyi ŭ jaje byŭ mocny stres, choć jana spadziavałasia, što adaptacyja projdzie lahčej. Kali pastanaviła zaviaršyć karjeru, to pačuvałasia słaba, šmat času lažała ŭ łožku, nie zajmałasia fizičnaj aktyŭnaściu. Vybiracca było ciažka. Kaža, što jaje mocna padtrymlivaŭ jejny chłopiec, taksama łučnik, jaki treniruje dziaciej u ichnym kłubie.
«Usio treba było rabić vielmi pastupova. Ja vychodziła na špacyry. Siońnia prajdu 5 kiłamietraŭ, potym bolš. Z sabakam šmat hulała. Potym pajšła na zvyčajnuju pracu. Heta dapamahło mnie «pierazahruzicca». Treba z saboj razmaŭlać u takija momanty — što ŭsio budzie dobra», — raskazvaje Karyna.
Letašniaja pieramoha na čempijanacie stała dla Kazłoŭskaj krokam da viartańnia ŭ sport. Jana nie staviła sabie adrazu vysokich płanak i rychtavałasia da pilnaj pracy. A praz hod pakazała vyniki, jakich u polskich spartoŭcaŭ jašče nie było.
«Było takoje zachapleńnie, što ja mahu, što ja viartajusia da taho, jak ja raniej stralała. Heta ŭpeŭnienaść u sabie. Dahetul u mianie byli ciažkija hady, kali na spabornictvach redka byvali dobryja vyniki. Paśla doŭhaha pierapynku ja zmahła adčuć pieramohu, adčuć, što ja małajčyna, što ja dała rady, što ja zrabiła vialikuju pracu», — pryznajecca jana.
Spartovaja siamja
Karyna miarkuje, što pryrodny talent da stralby jana maje. Kali pryjšła ŭ sport, jaje vyniki chutka palapšalisia. Važnaj jana ličyć pracu treniera, jaki zaŭvažyŭ jejny talent. Da taho ž, jak jana miarkuje, uzrovień padrychtoŭki ŭ Biełarusi ŭ hetym vidzie sportu krychu vyšejšy, čym u Polščy. U svaje 16 hadoŭ Karyna stała majstram sportu ŭ stralbie, a ŭ 19 — majstram sportu mižnarodnaj kłasy.
«Da zvańnia zasłužanaha ŭ mianie sprava nie dajšła, ale ničoha strašnaha», — uśmichajecca spartoŭka.
Karyna ŭspaminaje, što ŭ łučnictva jana trapiła amal vypadkova. Ź dziacinstva maci vadziła jaje ŭ roznyja spartovyja hurtki: himnastyku, płavańnie, tchekvando. U ichnaj siamji było šmat spartoŭcaŭ: dziadula zajmaŭsia lohkaj atletykaj, prababula biehała, pradzied hulaŭ u futboł, maci hulała ŭ handboł i valejboł.
«Moj dziadula ličyŭ, što ŭ mianie vialiki talent u sporcie i charaktar, i treba jaho vykarystoŭvać, treba mianie addać na niejki sport, kab mnie spadabałasia — i «100%, što ŭ jaje pojdzie»», — uspaminaje dziaŭčyna.
Ale maleńkaj Karynie ničoha nie padabałasia, nidzie jana doŭha nie zatrymlivałasia. Urešcie maci skazała, kab dziaŭčo samo sabie znajšło niejki zaniatak. Tak Karyna vyrašyła schadzić na treniroŭku z adnakłaśnicaj, što zajmałasia stralboj.
«Možna mnie pasprabavać pastralać? Bo hučyć prykolna», — uspaminaje jana pačatak zaniatkaŭ. — Maja trenierka była vielmi strohaja, surjoznaja žančyna, dzieci jaje bajalisia. Pieršyja spabornictvy pamiataju: niejak mnie nie išło. Nie było tak, što ŭziała łuk u ruki — i palacieli dziasiatki. Vielmi pastupova. Ja stralała, stralała i padumała: cikava, treba zastacca».
Ciapier stralba z łuku prydajecca dziaŭčynie i ŭ inšych śfierach žyćcia. Hety sport vučyć jaje kancentravacca, adklučacca ad navakolnaha śvietu. Heta dapamahaje Karynie ŭ vučobie. Taksama treniroŭki raźvivajuć u jaje tryvałaść, paśla ich jana lepš pačuvajecca.
«Chaču pazmahacca za hetuju krainu»
Ciapier Karyna budzie vučycca ŭ mahistratury na śpiecyjalnaści «kiravańnie» ŭ horadzie Bielska-Biała. Heta za 20 kiłamietraŭ ad haradku Žyviec, dzie dziaŭčyna žyvie i trenirujecca. Niekalki dzion na tydzień u jaje volnyja ad vučoby. Tady łučnica maje pa dźvie treniroŭki ŭ stralbie i dadatkova idzie ŭ basiejn abo macoŭniu. U volny čas lubić chadzić ź siamjoj u hory, bo jany pobač. Kaža, što vielmi lubić źbirać kanstruktary Lego, ale na palicach dla ich užo niama miesca.
Pierad hetym Karyna skončyła ŭ Polščy ŭniviersitet u kirunku «anhlijskaja fiłałohija», śpiecyjalizavałasia ŭ pierakładzie na polskuju movu, choć pry pierajeździe ŭ Polšču viedała pa-polsku tolki «vitaju», «byvaj», «jak maješsia?». Na radzimie advučyłasia ŭ budaŭniča-architekturnym kaledžy, ale nie paśpieła skončyć univiersitet fizičnaj kultury.
Karyna adznačaje, što zarablać na stralbie z łuka ŭ Polščy składana. Čalcy polskaj zbornaj nie majuć pastajannych vypłataŭ. Im moža płacić zarobak kłub, u jakim jany trenirujucca. Jany mohuć zarablać hrošy jak treniery. Mnohija spartoŭcy zaniatyja na inšych pracach, a na spabornictvy jeździać u svoj adpačynak.
Sioleta na čempijanacie Polščy za svaje pieramohi Kazłoŭskaja atrymała kala 1100 jeŭra. Ale 10% ad hetaj sumy treba było addać na padatki. Za finał Kubku Polščy spartoŭka atrymała kala 550 jeŭra, ź jakich taksama adličyli padatki.
U pieršy čas Karynie płaciŭ zarobak jejny kłub. Taksama jon apłačvaŭ dziaŭčynie zdymnuju kvateru. Adnak paśla kanfliktu z trenieram jana bolš nie atrymlivaje ni zarobku, ni hrošaj na arendu. Kab siabie ŭtrymlivać, raniej Karyna pracavała barystaj u kaviarniach, u restaracyi, u sietcy nievialikich kramaŭ-kaviarniaŭ «Žabka».
Paśla letašniaj pieramohi ŭ čempijanacie Kazłoŭskaj prapanavała supracu bujnaja polskaja kampanija Inpost, jakaja zajmajecca dastaŭkami pasyłak. Karyna kaža, što nie moža vydavać detalaŭ hetaj supracy. Ale dziakujučy joj dziaŭčynie chapaje srodkaŭ na žyćcio i jana moža bolš zasiarodzicca na sporcie. Padčas našaj razmovy na joj majka z łahatypam hetaj kampanii.
Karyna płanuje budučyniu ŭ Polščy. Chacieła b pierajechać u bujniejšy polski horad. Kaža, što joj padabajecca hetaja kraina, dla jaje heta druhi dom. Jana ŭžo atrymała polskaje hramadzianstva. Karyna ź dziacinstva viedała, što jana napałovu polka, bo častka jejnych prodkaŭ byli palakami. Ciapier ličyć siabie ŭžo bolš polskaj spartoŭkaj.
«Ja razumieju, što daroha ŭ Biełaruś dla mianie daŭno zakrytaja. Mnie tut (u Polščy. — RS) vielmi padabajecca. Ja razumieju, što tut majo miesca ŭ śviecie. Chaču pasprabavać pazmahacca za hetuju krainu, i na mižnarodnych spabornictvach, i na polskich. Pa linii mamy ŭ mianie ŭsie palaki byli, akramia babuli. Tamu ja liču, što siamja prosta viarnułasia na svajo miesca», — kaža Karyna pra ichnuju emihracyju.
Ciapier čytajuć
Mama Baženy Jaremič, jakaja rychtuje pryhažuń dla Łukašenki, kupiła elitny katedž koštam $837 tysiač28
Kamientary