Biełaruskija syravary prosiać dapamahčy im vykupić fiermu ŭ Polščy. Raniej jany trymali karoŭ i koz pad Brasłavam
Jula i Alaksiej raniej trymali chutar na Brasłaŭščynie. Fiłołah-pierakładčyk i ekanamist-markietołah sa stalicy ŭ 2015 hodzie kupili chatku dla adpačynku, potym zastalisia tam pažyć, paralelna pracujučy anłajn, i niezaŭvažna dla siabie stali haspadarami aviečak, koz, a paśla i koniej, karoŭ, kačak i kurej. Para samastojna navučyłasia varyć syry — viadoma, udvaich źjeści ŭsio było nierealna, tamu jany pačali pradavać svaje prysmaki pad brendam Krapacheese, i pastupova zrabili heta asnoŭnaj spravaj žyćcia.
Pra fiermieraŭ pisali ŚMI, dachody raśli, ale ŭsie płany na haspadarku pierakreślili padziei 2020 hoda. Jula i Alaksiej pierajechali ŭ Polšču. Pačynać z nula było niaprosta, ale siońnia para kiruje haspadarkaj z 32 aviečak, 28 koz, 2 koniej, 7 sabak i adnoj kotki. Praŭda, dom z 2,5 hiektara ziamli jany brali ŭ arendu z umovaj vykupu — vykupić pažadana ciaham bližejšych troch‑čatyroch miesiacaŭ.
«My atrymali amal usie hałoŭnyja dazvoły. Ale banki admovili nam u ipatecy i zvykłych pazykach praź fiermierski vid dziejnaści, bo pry takoj dziejnaści vialikija vydatki ŭ paraŭnańni z dachodami. U śpiecyjalizavanych ža pazykach nam admovili, tamu što ŭ nas biełaruskaje hramadzianstva», — raskazvajuć Jula i Alaksiej.
Jany prapanujuć padtrymać ich pakupkaj syroŭ, vizitam da ich na pierazahruzku ci danatam. Dla vykupu haspadarki im nie chapaje 60 tysiač jeŭra.
«Samyja papularnyja syry — chałumi, sułuhuni i rykota»
Fierma Juli i Alaksieja znachodzicca ŭ polskaj vioscy Bałažuŭka (Bałażówka), što za 60 kiłamietraŭ ad Krakava. Aviečki i kozy ŭ ich tut hulajuć pa hornych krajavidach, tak i vabiačy dałučycca da ich kampanii žycharoŭ vialikich haradoŭ, dla jakich niebaschił časta schavany za budynkami. Siudy sapraŭdy pryjazdžajuć na pryrodny detoks. Tym bolš haspadary ładziać nie tolki ekskursiju pa fiermie, ale i nakryvajuć dehustacyjny stoł. Taki ekśpiryjens na śviežym pavietry prapanujecca ŭsim achvotnym za 75 złotych za darosłaha (kala 60 rubloŭ) ci 40 złotych (32 rubloŭ) — za dzicia.
Dadatkova, pa žadańni, haspadary mohuć pryhatavać draniki, čabureki i padać da ich fiermierskaje vino ź miascovaj vinarni, ź jakoj jany supracoŭničajuć.
Samyja papularnyja syry na zamovu tut — chałumi, sułuhuni i rykota. Ahułam ža rukami muža i žonki stvarajecca vialikaja kolkaść sartoŭ: fieta, syry z błakitnaj i biełaj ćvillu, niekalki vidaŭ ćviordych vytrymanych.
Zamović u ich možna i tak lubimyja mnohimi biełarusami hłazuravanyja syrki. Tak, sułuhuni abydziecca ŭ vosiem złotych (kala 6 rubloŭ) za sto hramaŭ, chałumi (jaki moža być i ź miataj, i z žuravinami) kaštuje 9,5 złotaha (siem rubloŭ ź nievialikim) za sto hramaŭ, a naturalny tvaroh — 5,5 złotaha (kala 4 rubloŭ) za toj ža abjom.
Zakazy adpraŭlajucca pa ŭsioj Jeŭropie, ale najčaściej, viadoma, syry pryjazdžajuć da stałoŭ žycharoŭ Polščy.
60% klijentaŭ Juli i Lošy — biełarusy, ale siarod zamoŭcaŭ jość i palaki z ukraincami, žychary Litvy, Ispanii i Hiermanii. A na ekskursii da ich zavitvali hości ź Italii, Francyi i Indyi.
«Na druhi hod emihracyi ŭdałosia vychodzić u nul»
Kali ŭ Biełarusi ŭ pary ŭžo była naładžanaja klijenckaja baza i dachod, u čužoj krainie pryjšłosia ŭsio vybudoŭvać nanoŭ. Na druhi hod emihracyi fiermieram udałosia vychodzić u nul. Ciapier situacyja roźnicca ŭ zaležnaści ad siezona — letam, dziakujučy ekskursijam i fiestyvalam, para ŭ plusie, ale zimoj i rańniaj viasnoj, a taksama paśla bujnych śviataŭ prychodzicca pracavać u minus.
«My padličyli asnoŭnyja raschody — na miesiac heta prykładna 1500 złotych na siena, 800 — na korm sabakam i katu, 300 na zbožža dla kozačak i aviečak, 200‑250 — na vietabsłuhoŭvańnie žyvioł (pry lepšym raskładzie), 600 złotych — na paštovaje absłuhoŭvańnie, 300‑400 — na pakavańnie tavaraŭ, 2400 — na karovina małako ŭ fiermiera (kala 180 litraŭ). Arenda doma z kamunałkaj za košt taho, što my damaŭlalisia jaho vykupić, vychodzić niadoraha — kala čatyroch tysiač złotych. Ahułam, karaciej, štomiesiačna my vydatkoŭvajem na haspadarku kala 10 tysiač złotych (amal 2500 jeŭra. — NN)», — raskazvaje Jula.
«Napiŭšysia, haspadary ŭvarvalisia nočču z krykami zvalvać adsiul»
Praca ŭ Juli i Alaksieja ŭ siezon pačynajecca a piataj ranicy, kab paśpieć padaić žyvioł i vyhnać na pole da śpiakoty — tak u aviečak i kozačak jość šaniec narmalna adpaśvicca, a paśla schavacca ŭ cień.
Spačatku fiermiery arandavali dom i ziamlu ŭ inšych haspadaroŭ, ale ad ich pryjšłosia zaŭčasna źjechać, bo tyja złoŭžyvali ałkaholem. Adnojčy, napiŭšysia, haspadary ŭvarvalisia da pary nočču z krykami zvalvać («spierdalać») adsiul. Spjanu jany zabylisia, chto i čamu zaniaŭ ich terytoryju. Abaranić siabie ad ahresii biez palicyi Jula ź Lošam zmahli tolki dziakujučy sabakam, jakich palaki spužalisia.
Heta byŭ stres nie tolki dla pary, ale i, viadoma, dla ich žyvioł. Jak i novy vymušany pierajezd. Tym bolš čarhovy: čatyroch sabak i dvuch koniej para da hetaha transpartavała ź Biełarusi, a potym — da časovaha prystanišča.
Kab nie ŭčyniać žyviołam dadatkovy stres ź pierajezdam, siamji b nie chaciełasia pakidać siońniašniuju fiermu. Dyj pasprabuj z takoj haspadarkaj źniać novy dom ź vialikaj terytoryjaj pad pašu.
Kali b nie pad fiermierski vid dziejnaści, to para atrymała b kredyt na nabyćcio nieruchomaści. Bankam ža, jakija supracoŭničajuć mienavita ź fiermierami, siońnia zabaroniena vieści spravy z hramadzianami Biełarusi i Rasii. Toje samaje tyčycca i śpiecyjalnych jeŭrapiejskich prahram.
Mienavita tamu haspadary źviarnulisia pa dapamohu. Idealnaja padtrymka dla ich — nabyćcio ŭ Krapacheese siertyfikata na lubuju sumu. Ź fiermieraŭ za heta — pastajannyja pastaŭki śviežaha syru na miesiacy napierad.
Jula ź Lošam buduć rady luboj, navat samaj drobnaj zamovie ŭ ich, a taksama danatu na śpiecyjalnaj anłajn-płatformie.
«Nabyŭšy ziamlu, my zmožam iści dalej: uładkavać syravarniu, pašyryć vyrab syroŭ, palepšyć statak. A kali atrymajecca sabrać bolš za patrebnuju sumu, možna budzie jašče padklučyć dom da centralnaha vodapravoda».
«Chab, dzie možna było b źbiracca na śviatkavańnie Kupalla ci Dziadoŭ i parycca ŭ łaźni»
Jula i Alaksiej adznačajuć, što mnohija pryjazdžajuć da ich u hości nie prosta pa pryrodu i smačnuju ekałahičnuju ježu, ale i pa biełaruščynu, bieź jakoj sumujuć emihranty. Tamu ŭ svaich marach para ŭjaŭlaje stvareńnie na ich učastku hetkaha biełaruskaha chaba, dzie možna było b źbiracca na kulturnyja imprezy, razmovy na rodnaj movie, śviatkavańnie Kupalla ci Dziadoŭ, a zaadno i paparycca ŭ łaźni.
«Ale heta ŭsio ŭ dalokaj pierśpiektyvie. Ciapier hałoŭnaja meta — vykupić dom, pakul dziejničajuć našy pašparty (jany aktualnyja da 2026 hoda). I paśla jašče bolš skancentravacca na stvareńni dobrych praduktaŭ — kupić prafiesijnaje abstalavańnie, nabyć traktar i jakasna palapšać statak», — raskazvaje pra płany Julija i dadaje:
«Viedajecie, my nie prosta prosim, maŭlaŭ, dajcie hrošaj na dom. My zrobim svoj pradukt, całkam ekałahičny, stvorany ŭ harach. Adna vialikaja siamja zamoviła ŭ nas syroŭ na tysiaču jeŭra, ale navat samaja drobnaja zamova ciapier nam dapamoža».
Čatyrochhadovaja biełaruska sa śpisu Forbes «30 da 30» zrabiła ahlad biełaruskich straŭ i ŭ čarhovy raz skaryła instahram
U Polščy chtości raspaŭsiudziŭ čutki, što fiermier biaspłatna razdaje bulbu. Ludzi pryjšli i skrali 150 ton
«Hiektar prynosić kala $20 000». Bujakovy fiermier raskazaŭ, jak možna zarabić na jahadach u Biełarusi
Ciapier čytajuć
Advakat Kanavałava, rasstralanaha za terakt u mietro, upieršyniu raskazaŭ, što adbyvałasia padčas śledstva10
Advakat Kanavałava, rasstralanaha za terakt u mietro, upieršyniu raskazaŭ, što adbyvałasia padčas śledstva
Ciahnik Pinsk—Minsk spyniŭsia pad Dziaržynskam biez aciapleńnia. Paśla prybyćcia ŭ stalicu pasažyraŭ razabrali ludzi z sacsietak i raźvieźli pa chatach1515
Kamientary