Стала вядома, што за «сіндыкат» стаіць за сайтам, які вярбуе беларусаў ваяваць за Расію
У беларускай нацыянальнай даменнай зоне заўважылі сайт, які прапануе грамадзянам Беларусі падпісаць кантракт з расійскай арміяй і адправіцца на вайну ва Украіну. Выданне «Люстэрка» расказвае, як уладкаваная гэта схема, колькі каштуе камерцыйная вярбоўка і чаму кампанія-«сіндыкат» не выглядае надта надзейнай.
Вярбоўшчыкі, якія не хаваюцца
На сайце прамым тэкстам прапануюць «падпісаць кантракт на СВА» беларусам ад 18 да 58 гадоў. За гэта абяцаюць аднаразовую выплату ў 2,3 мільёна расійскіх рублёў (каля 28 тысяч даляраў), а далей — штомесячнае грашовае забеспячэнне ў 260 тысяч расійскіх рублёў (каля 3200 даляраў). Прадугледжаныя дадатковыя выплаты за знішчэнне ўкраінскай тэхнікі, а таксама за магчымыя раненні і гібель.
«Рэкруцёры», як выглядае, зусім не хаваюцца:.бел — гэта афіцыйны нацыянальны дамен верхняга ўзроўню. Купіць такі адрас можна толькі ў акрэдытаваных у Беларусі рэгістратараў.
Пры гэтым наймаць беларусаў на вайну — незаконна. Крымінальны кодэкс прадугледжвае да пяці гадоў пазбаўлення волі за ўдзел без дазволу беларускай дзяржавы ва ўзброеным фармаванні аднаго з бакоў або ваенных дзеяннях, за вярбоўку — ад пяці да дзесяці гадоў, калі не было прыкмет наёмніцтва. Для тых, хто едзе ваяваць дзеля грошай, пакаранні больш строгія: ад трох да сямі гадоў — самім наёмнікам, ад сямі да пятнаццаці гадоў — вярбоўшчыкам.
«Выдатны шанец праявіць сябе»
Кантакты сайта, які кліча беларусаў ваяваць за Расію, вядуць да вярбоўшчыка, падпісанага як Аляксандр. З сакавіка 2026 года ён актыўна публікаваў у тэлеграм-чатах пра пошук працы ў Беларусі аб'явы пра набор на кантрактную службу ў расійскім Мінабароны і пошук аператараў БПЛА, кіроўцаў-артылерыстаў, сувязістаў і санітараў.
Многія паведамленні Аляксандра выдаленыя — верагодна, адміністратары чатаў не былі гатовыя бачыць такую рэкламу. У выніку ён перайшоў на загадкавыя фармулёўкі накшталт «толькі канкрэтныя хлопцы» і «выдатны шанец праявіць сябе».
У красавіку 2026 года вярбоўшчык перастаў завальваць чаты рэкламай, а проста з'явіўся сайт защитник.бел, дзе пазначаны тэлеграм-акаўнт Аляксандра. Дадаткова ён завёў некалькі аднатыпных суполак у «Аднакласніках».
У размове з выданнем «Вот Так» Аляксандр запэўніваў, што служба будзе легальнай для беларусаў.
«Праблем [праз нас] не было ні ў каго, а беларусаў дастатковая колькасць выязджае. Прыедзеце — землякоў з дзясятак дакладна сустрэнеце, у нас усё на паток арганізавана», — дадаў ён.
Хто зарабляе на камерцыйнай вярбоўцы
У дакументах арыентаванага на беларусаў сайта пазначана, што за ім стаіць індывідуальны прадпрымальнік Данііл Алегавіч Радзівонаў, які зарэгістраваў сваю справу ў 2022 годзе. Па асноўным відзе дзейнасці гэта рэкламнае агенцтва, дадаткова паказаны таксама «падбор персаналу».
Арганізацыю пазіцыянуюць як «прафесійнае вайскова-кадравае агенцтва поўнага цыклу» пад назвай «Брацкі сіндыкат». Ёсць нават місія: «Старанна адбіраем кандыдатаў, ацэньваючы прафесійныя якасці і маральна-валявыя характарыстыкі».
Заказчыкамі «сіндыката» выступаюць ваенкаматы. Ім прапануюць пакідаць заяўку «для ацэнкі кошту падбору». Цану абяцаюць разлічыць індывідуальна, але мінімум за чалавека — 600 тысяч расійскіх рублёў (каля 7100 даляраў). Першы раз аплаціць прыйдзецца дзесяць кандыдатаў адразу, працуе «агенцтва» толькі па перадаплаце.
Як і дзе працуе схема
У сам «сіндыкат» наймаюць рэкруцёраў, іх называюць «спецыялістамі па масавым падборы кандыдатаў на кантрактную службу». У якасці ганарару пазначаюць тыя ж 600 тысяч расійскіх рублёў за кожнага прыцягнутага кантрактніка. Праўда, з паметкай «да» — так што можа атрымацца і менш.
Рэкруцёры далей шукаюць ахвотных пайсці на вайну за грошы. На сайце пазначана, што «агенцтва» ўжо працуе ў Маскве і Маскоўскай, Варонежскай, Ніжагародскай, Магаданскай абласцях, Чукоцкай аўтаномнай акрузе. Ёсць таксама асобныя сайты для Растова-на-Доне і Набярэжных Чаўноў. Беларускі сайт на «мацярынскай» пляцоўцы пакуль не пазначаны.
Аўтары сайта сцвярджаюць, што ў іх дадатку ўжо ёсць больш за тысячу «актыўных агентаў». Калі хтосьці хоча працаваць у новым рэгіёне — неабходна заплаціць мільён расійскіх рублёў (каля 12 тысяч даляраў) за «ўкараненне».
Заснавальнік «сіндыката» з няпростай біяграфіяй
Самаму Даніілу Радзівонаву, пад імем якога дзейнічае «сіндыкат» вярбоўшчыкоў, 32 гады. Ён грамадзянін Расіі, родным горадам пазначае Брацк у Іркуцкай вобласці. У мінулым Радзівонаў працаваў у сферы азартных гульняў, цяпер прадстаўляецца як аперацыйны дырэктар уласнага ІП.
Цікава, што мужчына лічыцца ў спісах загінулых на вайне. Яшчэ ў 2023 годзе пра яго смерць паведаміла суполка ў ВК «Донбасс и Мы». Там жа пазначылі, што ён служыў у нейкай ПВК.
Можна выказаць здагадку, што мужчына ўсё ж такі выжыў — мяркуючы па даных уцечак, ужо пасля паведамлення пра гібель на яго імя афармлялі анлайн-заказы і бралі пазыкі.
Да цяперашняга моманту ў арганізацыі Данііла Радзівонава багаты спіс судовых разглядаў: па рашэнні суда «сіндыкат» вінаваты больш за 4,5 мільёна расійскіх рублёў (53 тысячы даляраў) фонду «Садзеянне сем'ям удзельнікаў СВА» за нейкія неаказаныя паслугі. Меншыя сумы — індывідуальнаму прадпрымальніку і гарадскім электрасеткам. Яшчэ з адной кампаніяй разгляд працягваецца.
«Нас у групе было 240. У палоне — сямёра. Астатнія двухсотыя». Андрэй з Віцебска, той самы чалавек-адкрывачка стаў адным з сямі шчасліўцаў
Іван з Ваўкавыска пайшоў на вайну, каб не сядзець у расійскай турме. Ён не думаў, што «там проста жах»
Вучэбка ў Пскове, абяцанне ануляваць крэдыты і судзімасці, але ні слова пра самае важнае. Як беларусаў вярбуюць на вайну
Украінцы назвалі лічбу беларусаў, якія ваююць на баку Расіі, і колькі з іх загінулі
Малады дзед з Кармы захацеў далучыць Сумы да Расіі. Практычны вынік — унучка ў Мазыры убачыць яго толькі на фота
Цяпер чытаюць
Пасля беларускай вёскі Шнайдэраў больш не бянтэжыць пытанне ЛГБТ. Сям'я з Германіі, якая стала героямі прапаганды, вяртаецца ў ЕС17
Каментары