Вялікабрытанія пераглядзіць пагадненне з Маўрыкіем аб перадачы архіпелага Чагас. На гэтым настойвае Трамп
Вялікабрытанія плануе перагледзець умовы пагаднення з Маўрыкіем аб перадачы яму суверэнітэту над архіпелагам Чагас. Такое рашэнне звязана з крытыкай прэзідэнта ЗША Дональда Трампа, які зноў назваў дамоўленасць жахлівай. Пра гэта заявіў міністр абароны Вялікабрытаніі Уэс Стрытынг у эфіры Бі-бі-сі.

У складзе архіпелага Чагас у цэнтральнай частцы Індыйскага акіяна знаходзіцца атол Дыега-Гарсія. На ім размешчаная брытанская вайсковая база, якой Вялікабрытанія карыстаецца сумесна са Злучанымі Штатамі. Атол знаходзіцца прыкладна за 1700 кіламетраў ад паўднёвай ускраіны паўвострава Індастан, за 3000 кіламетраў ад Афрыкі і прыкладна за 2000 кіламетраў ад Маўрыкія, які прэтэндуе на гэтую тэрыторыю.
Стрытынг заявіў, што выказванні Трампа пацвярджаюць: пазіцыя амерыканскага прэзідэнта адносна пагаднення ў яго цяперашнім выглядзе не змянілася. Па словах міністра, Лондану неабходна працаваць з амерыканскімі саюзнікамі, Трампам і яго адміністрацыяй і змяніць дамоўленасць такім чынам, каб ЗША маглі яе ўхваліць.
Паводле цяперашняга варыянту пагаднення, Вялікабрытанія перадала б Маўрыкію суверэнітэт над архіпелагам, але ўзяла б атол Дыега-Гарсія разам з вайсковай базай у арэнду на 99 гадоў. За гэта брытанскі бок павінен быў бы выплачваць у сярэднім 101 мільён фунтаў стэрлінгаў, або каля 134 мільёнаў даляраў, штогод.
Супраць перадачы архіпелага выступае не толькі Дональд Трамп, але і брытанская апазіцыя. Лідар Кансерватыўнай партыі Кемі Бадэнок заклікала прэм’ер-міністра Эндзі Бёрнэма канчаткова адмовіцца ад пагаднення. Кіраўнік партыі Reform UK Найджэл Фарадж заявіў, што дамоўленасць аб Чагасе «мёртвая», і выказаў задавальненне з гэтай нагоды.
Папярэдні брытанскі ўрад на чале з Кірам Стармерам яшчэ ў красавіку прыпыніў ратыфікацыю пагаднення ў парламенце, непасрэдна звязаўшы гэта з супрацівам ЗША.
Каб ратыфікаваць дамоўленасць з Маўрыкіем, Вялікабрытаніі неабходна разам са Злучанымі Штатамі змяніць брытанска-амерыканскае пагадненне 1966 года аб сумесным выкарыстанні базы на Дыега-Гарсія. Па словах Стрытынга, падчас перагляду ўмоваў Лондан будзе імкнуцца больш надзейна гарантаваць будучыню вайсковага аб’екта.
У аўторак, падчас першай сустрэчы з новым брытанскім прэм’ер-міністрам Эндзі Бёрнэмам, Трамп зноў заявіў, што лічыць пагадненне з Маўрыкіем жахлівым і што Вялікабрытанія збіраецца перагледзець яго ўмовы. Бёрнэм пацвердзіў гэта.
Пазней брытанскі прэм’ер заявіў журналістам, што праблема дасталася яму ў спадчыну ад папярэдняга ўрада. Паводле яго слоў, неабходна знайсці рашэнне, якое дазволіць гарантаваць будучыню базы, важнай з пункту гледжання бяспекі як для Вялікабрытаніі, так і для ЗША. Ён таксама сказаў, што будзе працаваць над дасягненнем згоды паміж усімі зацікаўленымі бакамі.
Перад паездкай у Нью-Ёрк Бёрнэм правёў размову з кіраўніком урада Маўрыкія Навінам Рамгуламам. У афіцыйным паведамленні брытанскага боку гаварылася, што прэм’ер паабяцаў разам са Злучанымі Штатамі зрабіць усё магчымае для ратыфікацыі пагаднення.
Пры гэтым урад Вялікабрытаніі пакуль не вызначыў тэрмінаў перагляду і ратыфікацыі дамоўленасці.
Праціўнікі перадачы архіпелага сцвярджаюць, што пасля пераходу Чагаса пад суверэнітэт Маўрыкія там могуць размясціцца кітайскія вайскоўцы. Маўрыкій падтрымлівае цесныя адносіны з Кітаем.
Рашэнне аб перадачы суверэнітэту над Чагасам лейбарысцкі ўрад Вялікабрытаніі прыняў для выканання рэкамендацыі Міжнароднага суда ААН ад 2019 года. Маўрыкій, які раней быў брытанскай калоніяй, на працягу доўгага часу дамагаецца перадачы архіпелага, хоць паміж ім і Чагасам больш за 2000 кіламетраў адкрытага акіяна.
Каментары