Pradstaŭnica Mižnarodnaha humanitarnaha fondu pra zvalnieńnie Stryžaka z BySol: My budziem rady zajaŭcy na paŭtornaje dałučeńnie

29 vieraśnia raniejšy kiraŭnik fondu BuSol Andrej Stryžak napisaŭ, što pakidaje arhanizacyju. Paśla skandału z rassyłkaj Stryžakom nieprystojnych fota, BySol 24 vieraśnia abviaściŭ, što toj zastajecca ŭ fondzie na šaścimiesiačny vyprabavalny termin u jakaści kansultanta, ale adchileny ad usich kiroŭnych, pradstaŭničych i ŭstanoŭčych funkcyjaŭ. Paśla hetaha rašeńnia try čałavieki pakinuli kamandu BySol, a 26 vieraśnia stała viadoma, što BySol adnahałosna vyklučyli z składu Mižnarodnaha humanitarnaha fondu.

Na pytańni «Radyjo Svaboda» adkazała Beryt Lindeman, hieneralnaja sakratarka Narveskaha Chelsynskaha kamitetu, jaki źjaŭlajecca «aperataram» Mižnarodnaha humanitarnaha fondu (MHF) dapamohi achviaram represij u Biełarusi. MHF vydzialaje hrošy arhanizacyjam, jakija naŭprost dapamahajuć represavanym biełarusam.

— Vy raniej tłumačyli, što mienavita ŭdzieł Stryžaka ŭ arhanizacyi staŭ pryčynaj vyklučeńnia BuSol ź Mižnarodnaha humanitarnaha fondu. Ci mahčyma, što ciapier BuSol vierniecca ŭ MHF, i što dla hetaha treba zrabić?

— Pa-pieršaje, ja chaču skazać, što BuSol robić vydatnuju pracu dla padtrymki palityčnych źniavolenych. U ich pracujuć vydatnyja aktyvisty i valantery.

I vy pravilna kažacie, što prablemaj dla nas u Fondzie byŭ Stryžak i toje, što jon zrabiŭ, a nia toje, što zrabiŭ BuSol.

Takim čynam, biez Stryžaka, ja dumaju, my budziem rady zajaŭcy na paŭtornaje dałučeńnie da Fondu.

A potym maje być pryniata rašeńnie ŭ kiraŭničym orhanie Fondu. Takim čynam, voś u hetym palahaje rašeńnie.

— Jak šmat času heta voźmie? I ci treba BuSol rabić jašče niejkija strukturnyja źmieny, akramia sychodu Stryžaka?

Ja dumaju, my pabačym, čym usio heta skončycca. Dumaju, što ludzi ŭ BuSol usio jašče pracujuć nad tym, kab usio naładziłasia. I ja sumniavajusia, što jany padaduć paŭtornuju zajaŭku, pierš čym prymuć usie nieabchodnyja rašeńni.

Akramia hetaha, my nia vielmi ŭmiešvajemsia ŭ toje, jakaja struktura ŭ roznych arhanizacyj.

I ja dumaju, što my možam być davoli efektyŭnymi. Patreby palityčnych źniavolenych vialikija. I sapraŭdy, treba być hatovymi ŭžo zaraz.

My nia tracim šmat času na praces pryniaćcia rašeńniaŭ dziela niejkich farmalnaściaŭ. Nam prosta treba pierakanacca, što BuSol zrabiŭ nieabchodnyja kroki. I ŭ takim vypadku my b vitali viartańnie BuSol z tymi mahčymaściami, jakija jany majuć dla padtrymki palityčnych źniavolenych u Biełarusi.

— Kali kazać pra mahčymaści — ci bačycie vy sapraŭdnyja alternatyvy BuSol siarod arhanizacyj, jakija zajmajucca dapamohaj achviaram palityčnych represij u Biełarusi?

— Viedajecie, BuSol z dapamohaj Mižnarodnaha humanitarnaha fondu zajmaŭsia hrašovymi vypłatami hatoŭkaj. Nia ŭsia dziejnaść BuSol pakryvałasia MHF, u BuSol taksama šmat pryvatnych achviaravańniaŭ.

Kali kazać tolki pra vypłaty hatoŭkaj, dyk pavinna być mahčymaść heta rabić. My ŭžo abviaścili ŭ minułuju piatnicu, što my hatovyja zadavolić hetyja patreby. Ale pry hetym treba razumieć, što takija patreby ahromnistyja.

I važna, kab jak maha bolšaja kolkaść arhanizacyj razam vykonvała hetuju adkaznuju, kaardynavała dziejańni i vykonvała roznyja zadačy pa roznych napramkach. Adnym z takich napramkaŭ źjaŭlajecca toj, jakim zajmajecca BuSol.

— Nakolki ja razumieju, Mižnarodny humanitarny fond niepasredna nie zajmajecca hrašovymi vypłatami — tolki praz partneraŭ. Tamu ci možna ŭdakładnić, ci jość ciapier efektyŭnaja alternatyva BuSol? Naprykład, tearetyčna, kali ciaham niekalkich tydniaŭ z turmaŭ vyzvalać sotni palitviaźniaŭ, a BuSol u hety čas nie pracuje z MHF, ci zmoža MHF dapamahać ludziam praź inšyja arhanizacyi-partnery?

— Tak, viadoma ž, budzie takaja mahčymaść, u zaležnaści ad taho, kolki čałaviek vyzvalać adnačasova. Zrazumieła, što kali havorka idzie pra sotni ludziej adnačasova, heta bolš składana, čym kali jość mienšyja hrupy.

Ale ŭžo jość arhanizacyi-siabry fondu, jakija zajavili, što hatovyja ŭziać na siabie hetuju zadaču. Takim čynam, heta pavinna być mahčyma. My zaprasili źviarnucca da nas nia tolki BuSol, ale i inšyja arhanizacyi, jakija hatovyja zrabić svoj uniosak i padać zajaŭku na finansavańnie praz Fond.

Jany mohuć być zaprošanymi ŭdzielnikami, i tady im nia treba budzie ŭdzielničać u pracesie pryniaćcia rašeńniaŭ. Prosta padajcie zajaŭku na finansavańnie niepasredna ŭ Fond.

Tak, usia dziejnaść MHF ažyćciaŭlajecca praź biełaruskija arhanizacyi. Heta fond dla biełaruskich arhanizacyj i biełaruskich atrymalnikaŭ dapamohi. Takim čynam, adkaznaść lažyć na biełarusach.

— Letaś z MHF syšoŭ fond ByHelp paśla taho, jak pravierka z boku Narveskaha Chelsynskaha kamitetu vyjaviła ŭ ByHelp prablemy ź biaśpiekaj i spravazdačnaściu. Kiraŭnik ByHelp Alaksiej Lavončyk dniami napisaŭna svajoj staroncy ŭ Fejsbuku, što pavodle publičnych spravazdačaŭ MHF možna zrabić vysnovu — arhanizacyi, jakija zastalisia ŭ MHF, nia dajuć rady raźmiarkoŭvać srodki paciarpiełym ad represij biełarusam. Vy zhodnyja z takoj vysnovaj?

— Ja nie pahadžusia.

I pryčyna, pa jakoj ByHelp bolš nie pracuje z našym fondam, zaklučajecca ŭ tym, što jany nia mieli administracyjnych mahčymaściaŭ dla apracoŭki atrymanych hrošaj. I jany nie mahli pradjavić nieabchodnuju dakumentacyju. Voś čamu jany syšli.

Heta taksama važnaja častka mahčymaściaŭ, jakimi majuć vałodać tyja, chto atrymlivaje hrošy z fondu i raźmiarkoŭvaje ich.

— Ale jahonyja razvažańni, badaj, možna padsumavać tak: ByHelp, mahčyma, nia byŭ efektyŭnym u spravazdačnaści, ale byŭ efektyŭnymi ŭ raźmierkavańni hrošaj. I jon kaža, što z taho času, jak ByHelp syšoŭ, hrošaj było raźmierkavana nia tak šmat. Ci pravilnaja hetaja krytyka?

— Jana pravilnaja, ale ŭsio krychu bolš składana. ByHelp raźmiarkoŭvaŭ šmat hrošaj da kanca hodu, tamu što heta było patrabavańnie adnaho kankretnaha donara, kab šmat hrošaj było raźmierkavana ŭ vielmi karotkija terminy.

Takim čynam, hety kankretny vid raźmierkavańnia nie praciahvaŭsia ŭ novym hodzie, tamu što ciapier u nas značna bolš raŭnamiernaje raźmierkavańnie srodkaŭ. Z hetym jano i źviazana.

Ale heta praŭda, što ByHelp sapraŭdy raźmiarkoŭvaŭ hrašovuju dapamohu i padtrymlivaŭ medyčnuju dapamohu vyzvalenym palitviaźniam. 

— Ja chacieŭ by viarnucca da raniejšaha pytańnia — nakolki MHF i biełaruskija arhanizacyi, jakija ź im supracoŭničajuć, hatovyja da hipatetyčnych dobrych navinaŭ z adnačasovym vyzvaleńniem sotniaŭ palitviaźniaŭ?

— Dumaju, što hatovyja nastolki, nakolki heta mahčyma. Ja maju na ŭvazie, što stvarajucca šełtery, ciapier padpisvajucca pahadnieńni na novyja šełtery i žytło. My majem jasnyja plany chto što pavinien rabić, kab pakryć pieršapačatkovyja patreby.

Havorka pra pieršapačatkovyja patreby, nie pra ahulnyja patreby. A potym paŭstanuć patreby ŭ doŭhaterminovaj medyčnaj dapamozie, u inšych vidach padtrymki.

Heta budzie ŭžo druhaja faza padtrymki dla palityčnych viaźniaŭ. Ale dla pieršapačatkovych patrebaŭ užo hatovyja plany na maštabnyja vyzvaleńni.

Mižnarodny humanitarny fond padtrymki represavanych u Biełarusi zasnavali ŭ 2023 hodzie. U jaho ŭvajšli arhanizacyi i inicyjatyvy, jakija dapamahajuć biełaruskim palitźniavolenym.

Finansavuju padtrymku fondu vyłučyli Narvehija, Švecyja, Danija, Iślandyja, Łatvija, Estonija, Luksemburh i Hišpanija.

Srodki z fondu iduć na prahramy reabilitacyi, lačeńnia i relakacyi dla byłych palitviaźniaŭ i ich siemjaŭ.

• 2
• 1
• 0
• 1
• 0
• 0
• 0
• 0