Развод з Масквой у абмен на еўрапейскі бязвіз. Арменія сыходзіць з расійскай арбіты пад пагрозы Пуціна

Выступаючы перад выбаршчыкамі напярэдадні парламенцкіх выбараў, якія прызначаны на сёмага чэрвеня бягучага 2026 года, прэм'ер-міністр Нікол Пашынян агучыў надзвычай аптымістычны тэрмін для еўраінтэграцыі.

Паводле яго слоў, пытанне лібералізацыі візавага рэжыму паміж Арменіяй і Еўрасаюзам вырашыцца не пазней чым праз два гады. Кіраўнік урада намаляваў прывабную карціну будучыні, дзе для палёту з мясцовага аэрапорта Шырак да кіпрскай Ларнакі спатрэбіцца толькі не забыцца на пашпарт, а сам квіток будзе каштаваць капейкі.

Праўда, літаральна напярэдадні гэтай прамовы намеснік міністра замежных спраў Ваган Кастанян быў значна больш стрыманым у прагнозах. Дыпламат разлічваў завяршыць перагаворы толькі да 2029 года, слушна нагадаўшы пра неабходнасць сур'ёзных інстытуцыйных рэформаў.

Гэтая нестыкоўка ў датах паміж палітыкам на трыбуне і чыноўнікам у кабінеце выдае класічную перадвыбарчую гарачку, аднак сам вектар руху ўжо не выклікае сумневаў.

Цяперашнія гіганцкія чэргі па шэнгенскія візы Пашынян патлумачыў простай статыстыкай: з 2018 па 2025 год колькасць ахвотных выехаць у ЕС армян вырасла ажно ў шэсць разоў, і еўрапейскія консульствы проста фізічна не спраўляюцца з патокам заявак.

Развітанне з імперыяй і візіт Зяленскага

Страта Нагорнага Карабаха і расійскае ўварванне ва Украіну сталі тымі каталізатарамі, якія прымусілі Ерэван канчаткова перагледзець свае геапалітычныя арыенціры. Успрыманне Расіі як гаранта бяспекі знікла разам з бяздзейнасцю маскоўскіх міратворцаў. Лагічным крокам у пачатку мінулага 2025 года стала ўхваленне армянскім парламентам законапраекта аб пачатку працэдуры ўступлення ў Еўрасаюз.

Кульмінацыяй гэтага развароту стаў май 2026 года, калі Ерэван прыняў адразу два маштабныя мерапрыемствы на вышэйшым узроўні: саміт Еўрапейскай палітычнай супольнасці і першы ў гісторыі саміт Арменія — ЕС.

Склад гасцей красамоўна засведчыў новы статус армянскай сталіцы ў вачах Захаду. У Закаўказзе зляцеліся лідары Вялікабрытаніі, Францыі, Польшчы і Канады.

Аднак сапраўдным ударам па крамлёўскім самалюбстве стала прысутнасць Уладзіміра Зяленскага і прэзідэнта Малдовы Маі Санду. З'яўленне ўкраінскага лідара выклікала ў Маскве непрыхаваную лютасць і патрабаванне неадкладных тлумачэнняў.

Кветкі, каньяк і прывід украінскага сцэнарыя

Адказ Расіі быў прадказальна асіметрычным і сканцэнтраваным на эканамічным ціску. Рассельгаснагляд імгненна знайшоў парушэнні для забароны паставак армянскага каньяку, віна, мінеральнай вады і нават кветак. Стандартная схема пакарання непакорлівых суседзяў праз санітарныя інспекцыі даўно стала візітоўкай расійскай дыпламатыі.

Але гандаль алкаголем аказаўся толькі прэлюдыяй да значна больш сур'ёзных пагроз. Уладзімір Пуцін адкрыта параіў Ерэвану памятаць пра лёс Украіны, цынічна нагадаўшы, што вайна пачалася менавіта пасля выбару Кіевам еўраінтэграцыйнага курсу.

Расійскі кіраўнік таксама прапанаваў Арменіі правесці рэферэндум аб выхадзе з Еўразійскага эканамічнага саюза дзеля «мяккага, інтэлігентнага і ўзаемавыгаднага разводу». У вуснах кіраўніка дзяржавы, якая ўтапіла ў крыві суседнюю краіну, словы пра інтэлігентны развод гучаць выключна як прамая пагроза інтэрвенцыі.

Арменія робіць надзвычай рызыкоўны гістарычны крок, спрабуючы вырвацца са сферы ўплыву імперыі, якая нікому не даруе самастойнасці. Ерэван ставіць на кон уласную эканоміку і бяспеку, разлічваючы на падтрымку еўрапейскіх структур, якія вельмі часта спазняюцца з рэальнай дапамогай.

Аднак падзеі апошніх гадоў даказалі армянам вельмі балючую ісціну: быць саюзнікам Масквы ў крытычны момант азначае застацца сам-насам са сваёй трагедыяй. 

• 8
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0