Zialenski ŭ Vilni: Pakul špic Łukašenki maje bolš pravoŭ, čym narod Biełarusi

25 studzienia, u niadzielu, Vilniu naviedali prezidenty Ukrainy Uładzimir Zialenski i Polščy Karal Naŭrocki. Razam z prezidentam Litvy Hitanasam Naŭsiedam jany ŭziali ŭdzieł u pamiatnych mierapryjemstvach z nahody hadaviny Paŭstańnia 1863—1864 hadoŭ.

U cyrymonii ad imia biełarusaŭ udzielničała i Śviatłana Cichanoŭskaja.

Heta nie prosta pratakolny vizit, a simvaličny žest, jaki padkreślivaje adzinstva čatyroch nacyj i hatoŭnaść razam baranić svaju svabodu i niezaležnaść. Asablivaść momantu nadaje toje, što 25 studzienia — dzień naradžeńnia Uładzimira Zialenskaha. Uładzimiru Zialenskamu siońnia spoŭniłasia 48 hadoŭ.

@nashaniva «U špica Łukašenki bolš pravoŭ, čym u naroda Biełarusi». Uładzimir Zialenski źviarnuŭsia da biełarusaŭ. Ën zrabiŭ heta ŭ Vilni, kala truny Kastusia Kalinoŭskaha #minsksiejčas #biełaruśsiejčas #biełaruskajamuzyka #muzyka #zielenskij ♬ Manifestation - Perfect, so dystopian

Uładzimir Zialenski vystupiŭ z pramovaj, u jakoj asobna źviarnuŭsia da biełarusaŭ:

«Vy — jeŭrapiejski narod, jaki budzie razam z usimi našymi narodami ŭ abjadnanaj, volnaj Jeŭropie. U Jeŭropie mirnaj. U Jeŭropie mocnaj. Vas nie vykraślić. Nas usich nie vykraślić».

«Biełaruś i ciapier vymušanaja isnavać jak rasijskaje hienierał-hubiernatarstva. Siońnia, kali stolki hadoŭ prajšło z časoŭ Kastusia Kalinoŭskaha, usio, za što jon zmahaŭsia, zastajecca aktualnym dla Biełarusi, chacia dla Ukrainy, Litvy i Polščy heta ŭžo adbyłosia».

«Mahčymaść źmianić heta była ŭ 2020 hodzie — i jašče budzie takaja mahčymaść, — miarkuje prezident Zialenski. — Paŭstańnie biełarusaŭ pavinna było pieramahčy ŭ 2020 hodzie — kab siońnia adtul nie było pahrozy. Jeŭropa i śviet pavinny byli padtrymać narod, jaki paŭstaŭ — i historyja była b biaśpiečniejšaj».

Zialenski zaklikaŭ da adzinstva narodaŭ Centralnaj Jeŭropy: «Naša pryznačeńnie — być razam. A naš pośpiech — ukraincaŭ, palakaŭ, litoŭcaŭ, biełarusaŭ — moža być tolki supolnym pośpiecham. Dakładna ŭ toj stupieni, u jakoj my razam, my možam być niezaležnymi».

Prapanujem vam jaje poŭny tekst.

Hitanas, Karalu — spadary prezidenty,

Dyjana, Marta, Alena — darahija našy pieršyja damy,

Śviatłana — i ŭsia kamanda svabodnaj Biełarusi,

darahija siabry — narody, jakija tak blizkija adzin adnamu i čyja blizkaść maje takoje vialikaje značeńnie dla ŭsioj našaj Jeŭropy.

Siońnia my ŭsie sabralisia tut, u Vilni, kab ušanavać pamiać i padziakavać za advahu ŭdzielnikam Paŭstańnia 1863 hoda.

Paŭstańnie, jakoje paćvierdziła: naša pryznačeńnie — być razam. A naš pośpiech — ukraincaŭ, palakaŭ, litoŭcaŭ, biełarusaŭ — moža być tolki supolnym pośpiecham. Dakładna ŭ toj stupieni, u jakoj my razam, my možam być niezaležnymi. U nas jość adzin vorah — i heta doŭžycca ŭžo amal čatyry hady poŭnamaštabnaj vajny, značna daŭžej — hibrydnaj vajny, daŭžej navat za panavańnie savieckaj Maskvy i impierskaha Pieciarburha.

Mienavita tut, u našaj častcy Jeŭropy, na ziemlach našych narodaŭ — i, što važna, u pamiaci ludziej — adbyvajecca sutyknieńnie dvuch madelaŭ staŭleńnia da čałavieka i hramadstva. Jość naša supolnaja madel, u jakoj ludzi, narody i kultury majuć značeńnie. I jość madel, jakaja ŭkaraniłasia na ŭschod ad nas i jakaja stahodździami prychodzić u naš dom z pahardaj i vojnami suprać usiaho, što dla nas kaštoŭnaje. U Jeŭropy niama inšaha vybaru, tolki hetyja dźvie madeli: svaboda abo zaležnaść, i našy narody viedajuć heta lepš za ŭsich. Tamu my možam kazać rezka, kali havorym: jeŭrapiejskaj abarony niedastatkova.

Kožnaja zatrymka maje svaje nastupstvy. Biełaruś i ciapier vymušanaja isnavać jak rasijskaje hienierał-hubiernatarstva. Siońnia, kali stolki hadoŭ prajšło z časoŭ Kastusia Kalinoŭskaha, usio, za što jon zmahaŭsia, zastajecca aktualnym dla Biełarusi, chacia dla ŭkraincaŭ, dla litoŭcaŭ, dla palakaŭ heta ŭžo spracavała. I heta aktualna nie tolki tamu, što jon mieŭ racyju, ale tamu, što sapraŭdnuju niezaležnaść i sapraŭdnuju abaronienaść žyćcia biełarusy jašče pavinny zavajavać.

Pakul što biełamu špicu Łukašenki pakinuta bolš pravoŭ, čym narodu Biełarusi — na žal.

Byŭ šans u 2020 hodzie heta źmianić — i jašče budzie taki šans.

Ale tady padtrymki Biełarusi było niedastatkova, a siońnia ŭsie my adčuvajem, jak stała ciažej, daražej i značna niebiaśpiečniej dla ŭsich — praz zaležnaść Biełarusi ad Maskvy. Heta zaležnaść nie źmianšajecca. Apieratary rasijskich «šachiedaŭ» dziejničajuć suprać Ukrainy taksama z terytoryi Biełarusi. Suviaź dla ŭdaraŭ padtrymlivajecca ź Biełarusi. Rasija vykarystoŭvaje Biełaruś jak palihon dla šantažu Jeŭropy i śvietu «Arešnikami». Pramysłovaść Biełarusi pracuje na rasijskuju vajnu, a handlovyja suviazi Biełarusi dapamahajuć Pucinu kuplać kampanienty, nieabchodnyja dla budavańnia pahrozy ŭsim nam u Jeŭropie.

Tamu dla Jeŭropy krytyčna važna nie stracić nivodnaha z narodaŭ, jakija žyvuć svabodaju. Tamu dla Jeŭropy krytyčna nie marnavać čas. Tamu ŭsie my ŭ Jeŭropie pavinny kožny dzień pracavać dziela mocnaj Jeŭropy.

Paŭstańnie biełarusaŭ pavinna było pieramahčy ŭ 2020 hodzie — kab siońnia nie było pahrozy adtul. Jeŭropa i śviet pavinny byli padtrymać narod, jaki paŭstaŭ — i historyja była b inšaj, biaśpiečniejšaj. Toje samaje my možam skazać pra Paŭstańnie 1863 hoda i pra inšyja vystupy narodaŭ, jakija nie atrymali padtrymki ad dziaržaŭ, što zastalisia stajać ubaku. Urešcie historyja karaje tych, chto zastajecca ŭbaku.

U značnaj stupieni vojny XX stahodździa byli nastupstvam abyjakavaści mocnych hetaha śvietu ŭ XIX stahodździ. Vajna Rasii suprać Ukrainy i inšyja rasijskija vojny — suprać Małdovy, suprać Čačni, suprać Hruzii — usio heta nastupstvy abyjakavaści da praŭdy našych narodaŭ, da praŭdy, jakuju ludzi adčuvali; i taksama nastupstvy pieraacenienaj upeŭnienaści ŭ mocnych hetaha śvietu pry kancy savieckaj epochi; i abyjakavaści ŭ 1990‑ch i na pačatku XXI stahodździa, kali z Rasijaj zrabili «pierazahruzku», jakaja nasamreč stała «pierahruzkaj» dla ŭsich nas.

Siońnia my starajemsia zrabić usio, kab takich pamyłak bolš nie było. Starajemsia zrabić usio, kab našych supolnych dziejańniaŭ chapiła dla realnaj abarony Ukrainy i Jeŭropy. Dapamoha Polščy Ukrainie paśla 24 lutaha biesprecedentnaja va ŭsioj historyi našych narodaŭ. Litva taksama z nami — taksama na biesprecedentnym uzroŭni. Usie dziaržavy Bałtyi z nami. Paŭnočnaja Jeŭropa z nami. Hiermanija — adna z najvažniejšych abaroncaŭ žyćcia. Francyja — z nami. Vialikabrytanija — z nami. Amal usia Centralnaja Jeŭropa — z nami. Italija, Ispanija, Partuhalija, usie dziaržavy Paŭdniovaj Jeŭropy — z nami. Rumynija i Małdova — z nami.

U 1863 hodzie paŭstancy navat i maryć nie mahli pra takoje jadnańnie, a siońnia hetaje jadnańnie dziejničaje. Jeŭrapiejski sajuz isnuje — i z kožnym hodam stanovicca macniejšym. Złučanyja Štaty — z nami. Kanada — z nami. Japonija — z nami.

Ale naš vyklik nie ŭ tym, kab adzinstva było na sto adsotkaŭ efiektyŭnym tolki na pałovu ci na niekalki miesiacaŭ u hodzie — nie da čarhovych vybaraŭ u toj ci inšaj krainie, a na sto adsotkaŭ efiektyŭnym zaŭsiody. Nie nastolki, kolki nie škada. Nie stolki, kolki možam. A stolki, kolki spracuje. Tak, kab nie było pahrozy dla Jeŭropy i dla kožnaha z našych narodaŭ.

Palityki Jeŭropy pavinny šanavać toj fakt, što reprezientujuć volnyja i niezaležnyja dziaržavy i što im nie treba być siońnia kamandzirami paŭstańniaŭ suprać impieryj ci akupantaŭ. Zarana rassłablacca ŭ Jeŭropie, pakul rasijskaja vajennaja mašyna nie zacichła, a dyktatary pa susiedstvie ź Jeŭropaj nie słabiejuć — usie jany hladziać na nas, hladziać na Jeŭropu jak na zdabyču.

Jeŭropa zasłuhoŭvaje taho, kab być mocnaj. Być volnaj. A naš łozunh — «za našu i vašu svabodu» — biezumoŭna spracavaŭ. Kali raspačynałasia Paŭstańnie 1863 hoda, Kijeŭski ŭniviersitet byŭ adnym z hałoŭnych asiarodkaŭ svabody. Siońnia taksama ŭ kijeŭskim niebie i na ziamli Ukrainy dziejničaje mienavita hety asiarodak advahi, jaki zabiaśpiečvaje, što svaboda našych narodaŭ jość i budzie. Budzie nie tolki tam niedzie prychavana va ŭniviersitetach, nie tolki ŭ tajnych ci padpolnych tavarystvach. Nie tolki doma my budziem mieć mahčymaść razmaŭlać na svaich movach i radavacca svajoj kultury. Nie tolki šeptam my zmožam havaryć pra svaje nacyjanalnyja ideały. Naša svaboda jość i budzie ŭ našych arsienałach. Naša svaboda jość i budzie ŭ adukacyi ŭ našych krainach, na jakuju Maskva nie budzie mieć upłyvu. Naša svaboda jość i budzie ŭ našych nacyjanalnych ekanomikach. Naša svaboda jość i budzie ŭ pravach našych dziaciej, jakich nichto nie abmiažuje. Naša svaboda jość i budzie ŭ partniorstvach pamiž našymi dziaržavami. Voś čamu ŭ Rasii niama takich rakiet, jakija mahła b admianić fakt, što narody Jeŭropy svabodnyja.

I chaču skazać asobna narodu Biełarusi: vy — jeŭrapiejski narod, jaki budzie razam z usimi našymi narodami ŭ abjadnanaj, našaj, volnaj Jeŭropie. U Jeŭropie mirnaj. U Jeŭropie mocnaj. I vas nie ścierci. Nas usich nie ścierci.

Dziakuju ŭsim biełaruskim dobraachvotnikam, jakija zmahajucca za našu niezaležnaść i za histaryčny šaniec dla svajoj dziaržavy. Dziakuju ŭsim, chto dapamahaje Ukrainie — a tym samym dapamahaje i sabie. Dziakuju ŭsim, chto padtrymlivaje toje, što praŭda maje hučać, kab Jeŭropa dziejničała, kab vajna spyniłasia, a biaśpieka była harantavanaja.

Pakaleńni pierad nami zmahalisia, kab my byli. Našy ludzi zmahajucca, kab našy dzieci i ŭnuki, i ich dzieci, i ŭnuki žyli. Žyli ŭ miry. Kab značeńnie mieŭ nie adzin čałaviek dzieści tam na tronie ŭ Rasii, a kab kožny z našych narodaŭ, kožny čałaviek mieŭ značeńnie.

Bo heta i jość jeŭrapiejski pryncyp: ludzi majuć značeńnie. Narody majuć značeńnie. Kultury majuć značeńnie. Rasija ž značeńnia nie maje — bo toj, chto suprać narodaŭ, histaryčna zaŭsiody prajhraje.

Dziakuj vam. Słava Ukrainie!

• 65
• 0
• 4
• 2
• 0
• 1
• 0
• 13