Лілія Гусарава расказала, як выглядае інсульт у маладых і што магло быць яго прычынай.
«Я ўстала і зразумела, што ў мяне ўсё дваіцца ў вачах»
Лілія жыве ў Варшаве. Успамінае, што ўпершыню пачула сябе дрэнна яшчэ ў пачатку 2026-га. Тры першыя дні новага года яна амаль не выходзіла з дому, акрамя як на каву са знаёмым. А раніцай 4 студзеня зразумела, што не можа прачнуцца, хоць выдатна чула гук будзільніка:
«Я не магла паварушыцца, расплюшчыць вочы. Проста чула, што музыка грае і мне трэба яе выключыць, але не магла гэта зрабіць, сама гэтаму здзівілася. Была ў дзіўным стане — то чула музыку, то мяне зноў вырубала і я потым прыходзіла ў прытомнасць».
Калі дзяўчына ўсё ж прачнулася, было каля 10 гадзін раніцы.
І тут з’явіўся новы сімптом:
«Я ўстала і зразумела, што ў мяне ўсё дваіцца ў вачах. І гэта прытым што ў мяне добры зрок і я не нашу акуляры.
Падумала, што ў мяне нешта здарылася са зрокам і мне дапамогуць запасныя акуляры майго хлопца. Пачала іх шукаць і не знайшла.
Вельмі перажывала, што спазняюся. Нават не памятаю, як апранулася — напэўна, адзенне проста ляжала на крэсле».
Далей дзяўчына зразумела, што хістаецца падчас хады, але паехала на працу.
«Я выйшла і ледзь дайшла да аўтобуснага прыпынку. Пакуль ішла, заплюшчвала вока рукой, каб у вачах не дваілася. Не ведаю, як змагла дайсці — напэўна, людзі думалі, што я нецвярозая, бо я так хісталася», — успамінае Лілія.
Калі дзяўчына дабралася да працы, яна ўсвядоміла, што не разумее польскую мову ад ахоўніка. На працы давялося абмяркоўваць з калегамі задачы на дзень, і Лілія шмат хвалявалася, як бы схаваць ад калег свае дзіўныя сімптомы. А потым прыйшла ў свой кабінет і зразумела, што не памятае логін і пароль ад камп’ютара.
Ад страху яна расплакалася, прыйшоў калега і паспрабаваў супакоіць — маўляў, усё ад стрэсаў. Дзяўчына ўсведамляла, што рэч усё ж не ў гэтым. Пасля вялікіх сумненняў і з падтрымкай калегі яна вырашылася адпрасіцца з працы і паехаць у прыёмнае аддзяленне бальніцы, але там адказалі на яе скаргу па зроку, што ў іх няма спецыяліста. Беларуска запісалася да афтальмолага ў іншую ўстанову.
Пасля Ліліі стала крышку лягчэй, але яе стан усё роўна быў цяжкі:
«Я вельмі кепска пісала: каб напісаць сказ, мне трэба было пасядзець над ім і прыкласці намаганні. Калі пазваніла сваячцы, блытала словы падчас гутаркі, гаварыла то па-руску, то па-беларуску, хаця я з ёй заўжды па-беларуску размаўляю».
«Мяне ў бальніцы спачатку не ўспрымалі ўсур’ёз, не звярталі шмат увагі і не вельмі доўга аглядалі»
Ранкам наступнага дня Лілія пайшла да афтальмолага, і там ёй упершыню сказалі, што рэч можа быць у неўралагічным дыягназе. Дзяўчыну зноў накіравалі ў прыёмнае аддзяленне бальніцы. Неўролаг накіраваў яе на абследаванні — але іх не зрабілі, бо зноў не знайшлі спецыяліста.
Лілія звярнулася да прыватнага неўролага і зноў атрымала накіраванне ў прыёмнае аддзяленне. Як і ранейшы неўролаг, новы доктар падазраваў у яе інсульт ці пухліну. Адразу адтуль Лілія паехала ў іншую бальніцу, але не знайшла разумення і з доктаркай і зноў засталася без дапамогі.
Ранкам беларуска пайшла на працу і здолела неяк адпрацаваць цэлы дзень. І толькі на наступны дзень калегі ёй выклікалі хуткую, каб не сядзець у чэргах і каб было больш шансаў атрымаць дапамогу.
«Мне было сорамна, што мае калегі выклікалі хуткую, я на іх у нейкі момант злавалася. Мяне ў бальніцы спачатку не ўспрымалі ўсур’ёз, не звярталі шмат увагі і не вельмі доўга аглядалі. Доктаркі, якія са мной працавалі, не маглі мяне спачатку зразумець, таму пазванілі сваёй каляжанцы, якая ведала рускую, і яе ёй усё расказала.
Мяне адправілі на абследаванні. Вельмі не хацела заставацца ў бальніцы, прасіла расказаць, якія аналізы трэба зрабіць — маўляў, сама ўсё зраблю», — расказвае Лілія.
Дзяўчыну ўсё ж угаварылі на тамаграфію. Тады ў яе і знайшлі пляму каля таламуса (часткі мозга, якая прымае сігналы ад органаў пачуццяў), а таксама загадалі абавязкова класціся ў бальніцу, бо справа сур’ёзная. Трэба было высветліць, інсульт гэта ці пухліна, і дзяўчына правяла тыдзень у бальніцы.
Праз пару месяцаў ёй зрабілі МР-спектраскапію — абследаванне, якое дапамагае ўдакладніць, што канкрэтна дактары бачаць на МРТ. Тады дактары зрабілі выснову, што Лілія перанесла мікраінсульт.
У маі дзяўчыну зноў паклалі ў бальніцу, ёй зрабілі новае МРТ і ўдакладнілі дыягназ. Аказалася, што дзяўчына перанесла не мікраінсульт, а менавіта ішэмічны інсульт.
Лілія кажа, што для яе інсульт прайшоў амаль бясследна:
«Адзінае, што засталося — гэта галавакружэнне, калі я рэзка паварочваю галаву знізу ўверх ці з аднаго боку ў іншы. Таксама я магу забываць або блытаць словы, але гэта здараецца вельмі рэдка. Размаўляла са знаёмымі, сябрамі — яны і не здагадваліся, што ў мяне такія праблемы, бо я навучылася, напрыклад, замяняць сінонімамі словы, якія не памятаю».
«Суседкі па палаце дзівіліся, што, хаця я тут адна, да мяне хадзіла больш людзей, чым да іх»
Як тлумачылі дзяўчыне дактары, нешта перакрыла сасуд у яе мозгу, туды перастала трапляць кроў і, адпаведна, кісларод. Той участак мозга памёр. Застаўся шнар, ён загойваецца, і таму дзяўчына адчувае сябе лепш.
Дактары настройваюць Лілію на лепшае і кажуць, што ў яе моцны малады арганізм і яна хутка аднаўляецца. Медыкі прызнаюць — яны доўга не маглі зразумець, што гаворка пра інсульт, бо шмат звярталі ўвагі на малады ўзрост дзяўчыны і не чакалі пабачыць у яе такую карціну.
Тым больш таямніча, адкуль жа ў Ліліі такія праблемы:
«У мяне самой няма ніякіх хвароб, мае сваякі не мелі ранніх інсультаў. Дактарам гэта падалося дзіўным, яны дагэтуль у пытаннях, як так здарылася. Я сказала, што дагэтуль недакладна бачу. Іх спачатку гэта хвалявала, яны штодзень да мяне прыходзілі і ладзілі нейкія праверкі.
У выніку мне сказалі, што гэта проста наступствы інсульту і яны, магчыма, пройдуць. Дактары думаюць, я павінна радавацца, што ў мяне толькі такія наступствы, бо пасля такога інсульту, як у мяне, людзі год аднаўляюцца».
У новым жыцці Ліліі давядзецца больш сачыць са здароўем. Дактары загадалі ёй піць дастаткова вады, не піць алкаголь і адмовіцца ад курэння, што дзяўчына і зрабіла. Цяпер яна вельмі сочыць за спажываннем вады, носіць з сабой ваду ў бутэльцы і кладзе туды цытрусавыя для смаку.
Хутка яе зноў чакае бальніца — дактары хочуць праверыць сэрца, бо дакладную прычыну інсульту яны так і не знайшлі. Прынята лічыць, што інсульты могуць быць звязаныя з перапрацоўкамі і стрэсам, але Лілія мяркуе, што гэта не яе выпадак.
«Калі гэта ўсё здарылася, я не працавала ўжо тры дні, таму што былі святы. Таму я здзіўленая, што такое адбылося. Намагаюся зразумець, чаму ў мяне здарыўся інсульт і што рабіць, каб ён не паўтарыўся, бо такое, шчыра кажучы, я нікому не параю. Мне было вельмі складана.
Можа, калі б я была ў Беларусі і магла размаўляць на сваёй мове, мне было б прасцей, але тут так ставяцца да мігрантаў… У мяне былі і выпадкі, калі мне, наадварот, дапамагалі — дактары, суседкі ў бальніцы, але трапіць туды было самым цяжкім», — кажа беларуска.
Былі ў яе гісторыі і добрыя сюрпрызы. Лілія ўспамінае, як у бальніцы рэагавалі на салідарнасць з боку яе знаёмых, якія не пакідалі дзяўчыну ў бядзе:
«Мне вельмі пашанцавала з сябрамі і калегамі, так што суседкі па палаце дзівіліся: нічога сабе, у цябе так шмат калег і людзей, якія да цябе неабыякавыя. Яны былі здзіўленыя, што, хаця ў мяне няма тут бацькоў і я, па сутнасці, тут адна, але да мяне хадзіла больш людзей, чым да іх».
«Наша Нiва» — бастыён беларушчыны
ПАДТРЫМАЦЬ
Каментары