Заробак беларускіх медыкаў істотна адстае ад еўрапейскіх суседзяў
Хоць заробкі беларускіх медыкаў моцна выраслі за апошнія гады, дактары ў Польшчы, Літве і Германіі ўсё яшчэ атрымліваюць у некалькі разоў больш за беларускіх калег. А беларускія медсёстры ўвогуле атрымліваюць нават менш за сярэдні заробак па краіне.

Аўтары незалежнага агляду беларускай сістэмы аховы здароўя, падрыхтаванага пры падтрымцы BYMEDSOL і праекта «Белыя халаты», падлічылі, як выглядаюць заробкі беларускіх медыкаў на фоне суседніх краін.
Па іх падліках, у 2025 годзе сярэдні налічаны заробак доктара дасягнуў 4000 рублёў, або прыкладна $1200 на месяц. Гэта значна больш, чым некалькі гадоў таму, аднак у міжнародным параўнанні беларускія медыкі ўсё яшчэ застаюцца сярод найменш аплатных у рэгіёне.
Паводле ацэнак даследчыкаў, у Расіі дактары летась атрымлівалі ў сярэднім у паўтара раза больш. У краінах Балтыі заробкі былі ў два-тры разы вышэйшыя за беларускія, а ў Польшчы і Германіі разрыў яшчэ большы.
Напрыклад, у Латвіі дактары маюць 2000‑3500 еўра ў месяц чыстымі, у Літве — ад 2500 да 4000 еўра, у Польшчы — ад 3000 да 5550 (гэта прыкладна ад 9500 да 17000 беларускіх рублёў чыстымі ў пераводзе). У Германіі заробкі часам перавышалі 8 тысяч еўра, пры гэтым малады доктар пасля ўніверсітэта мог разлічваць на 5 тысяч еўра за месяц без уліку даплат за начныя дзяжурствы і звышурочную працу.
| Краіна | Заробкі дактароў, брута, €/мес. | €/год | Адносна Беларусі |
|---|---|---|---|
| Беларусь | 800—1 200 | 10—15 тыс. | 1× |
| Расія | 1 000—1 500 | 12—18 тыс. | 1,2—1,5× |
| Латвія | 2 000—3 500 | 25—40 тыс. | 2—3× |
| Літва | 2 500—4 000 | 30—50 тыс. | 3× |
| Польшча | 3 000—5 500 | 40—70 тыс. | 3—4× |
| Германія | 5 000—8 000+ | 70—110 тыс. | 5—7× |
Узровень заробкаў дактароў па краінах адносна Беларусі. Крыніца: матэрыялы агляду
Не менш прыкметны разрыў назіраецца і ў заробках сярэдняга медыцынскага персаналу. У Беларусі ў 2025 годзе сярэдні заробак медсясцёр і фельчараў складаў каля 2075 рублёў, або прыкладна 625 даляраў у месяц.
У Расіі сярэдні медыцынскі персанал атрымліваў 600—800 еўра ў месяц, што на траціну больш за беларускі ўзровень. У краінах Еўрасаюза розніца значна большая: у Латвіі медсёстры летась зараблялі 1200—2000 еўра за месяц, у Літве — 1500—2500 еўра, у Польшчы — 1800—3000 еўра, а ў Германіі — 2800—4000 еўра.
| Краіна | Заробкі медсясцёр, брута, €/мес. | €/год | Адносна Беларусі |
|---|---|---|---|
| Беларусь | 500—700 | 6—9 тыс. | 1× |
| Расія* | 600—800 | 7—10 тыс. | 1,1—1,3× |
| Латвія | 1 200—2 000 | 15—24 тыс. | 2—2,5× |
| Літва | 1 500—2 500 | 18—30 тыс. | 2,5—3× |
| Польшча | 1 800—3 000 | 22—36 тыс. | 3× |
| Германія | 2 800—4 000 | 35—50 тыс. | 4—5× |
Узровень заробкаў сярэдняга медыцынскага персаналу па краінах адносна Беларусі. Крыніца: матэрыялы агляду
Пры гэтым, як адзначаюць аўтары агляду, праблема не толькі ў адставанні ад суседніх краін. Паводле даных Міністэрства аховы здароўя, сярэдні медыцынскі персанал у Беларусі атрымлівае толькі каля 76% ад сярэдняга заробку па краіне, што стварае пастаянны стымул да сыходу з прафесіі або пошуку дадатковага заробку.
Паводле аўтараў агляду, менавіта разрыў у аплаце працы з суседнімі краінамі застаецца адным з фактараў адтоку медыцынскіх кадраў. Калі да 2020 года многія беларускія дактары выязджалі пераважна ў Расію, то пасля 2020‑га ўсё больш медыкаў выбіраюць краіны Еўрасаюза.
Асабліва востра дэфіцыт кадраў адчуваецца ў анестэзіялогіі і рэаніматалогіі, хірургіі, радыялогіі, першасным звяне і сястрынскай дапамозе. Для пацыентаў гэта азначае большую нагрузку на аднаго спецыяліста, менш часу на прыём і больш высокую рызыку прафесійнага выгарання медыкаў.
Улады спрабуюць кампенсаваць недахоп кадраў праз размеркаванне выпускнікоў, мэтавую падрыхтоўку, сумяшчальніцтва і прыцягненне пенсіянераў. Пасля адмены абмежаванняў на выплату пенсій працуючым пенсіянерам колькасць работнікаў пенсійных гадоў у ахове здароўя ў 2025 годзе вырасла амаль на 11%.
Аднак аўтары агляду адзначаюць, што такія меры дазваляюць закрыць частку вакансій, але не вырашаюць праблемы абнаўлення кадраў і не ліквідуюць галоўнай прычыны адтоку кадраў — разрыву ў заробках з суседнімі краінамі, а таксама палітычнай несвабоды і беззаконня ў краіне.
«Мой заробак у Польшчы вырас у дзесяць разоў» — гінеколаг Ганна Каско
Як працуе і колькі зарабляе беларуская доктарка ў Чэхіі
«Мінімальны заробак доктара ў Польшчы большы, чым я мела ў беларускім прыватным цэнтры». Доктарка Маркелава — пра працу ў польскай бальніцы і выраб натуральнай касметыкі
«Хачу ў аперацыйную!» Доктар сышоў у ІТ, пераехаў у Польшчу — і вярнуўся ў медыцыну
Каментары