Як клан Лукашэнкі атрымаў долю ў беларускім Wildberries і мільённыя дывідэнды
Кампанія «ТД Квадрат» стала саўладальніцай беларускага Wildberries і, паводле журналістаў, атрымала ад яго каля 70 мільёнаў рублёў дывідэндаў за 2025 год. Расследавальнікі «Бюро» выявілі ў фірмы дзелавыя і асабістыя сувязі з атачэннем сям’і Лукашэнкі.
У Беларусі гандлёвай пляцоўкай Wildberries кіруе кампанія «ІМВБРБ». У 2025 годзе ў яе з’явіўся новы суўладальнік — закрытае акцыянернае таварыства «ТД Квадрат», якому дасталіся 10% бізнэсу.
Высветліць, хто стаіць за гэтай фірмай, журналістам дапамагла іншая яе пакупка. У тым жа годзе «ТД Квадрат» набыў амаль усе акцыі Банка РРБ. У аўдытарскай справаздачнасці банка канчатковым уладальнікам названы бізнэсовец Дзмітрый Курносенка.
Дырэктарам «ТД Квадрат», паводле расследавання, з’яўляецца Яўген Васільеў. Ён жа адказвае ў беларускім Wildberries за працу з дзяржаўнымі органамі — прадстаўляе інтарэсы гандлёвай пляцоўкі перад уладамі.
Менавіта праз Курносенку і Васільева расследавальнікі выйшлі на атачэнне Дзмітрыя і Ганны Лукашэнкаў.
Адзін з асноўных ланцужкоў сувязяў вядзе ў рэкламны бізнэс. У канцы кастрычніка 2025 года ў Беларусі зарэгістравалі кампанію «Крэатыўны код». Менш чым за год яна атрымала ва ўласнасць амаль тры тысячы рэкламных канструкцый па краіне.
15% гэтай кампаніі належыць «Музычнай медыякампаніі», дзе генеральнай прадзюсаркай працуе Ганна Лукашэнка.
Яшчэ 10% належыць «АНСЛ прадакшн». Асноўны ўладальнік гэтай фірмы, якому належыць 95%, — Андрэй Урублеўскі, топ-менеджар Дзмітрыя Лукашэнкі.
«Бюро» выказвае версію, што Урублеўскі можа быць намінальным, то-бок фармальным, уладальнікам, за якім хаваецца ўдзел Ганны Лукашэнкі. Журналісты звяртаюць увагу і на назву «АНСЛ», якая нагадвае спалучэнне яе імя і ініцыялаў: «АНна Сяргееўна Лукашэнка».
Астатнія 75% «Крэатыўнага кода» належаць закрытай кампаніі «КорусМедыя». Яе ўладальнікі не раскрываюцца. Але дырэктаркай значыцца Дар’я Харужка. Паводле звестак «Кіберпартызан», на якія спасылаецца «Бюро», яна больш за дзесяць гадоў працавала ў «Бяспечных дарогах Беларусі» — кампаніі Курносенкі.
Так у адным рэкламным праекце сышліся кампанія, дзе працуе Ганна Лукашэнка, фірма топ-менеджара яе мужа і структура пад кіраўніцтвам былой супрацоўніцы Курносенкі.
«Выяўленыя сувязі таксама дазваляюць дапусціць, што Курносенка можа мець дачыненне да рэкламнага бізнэсу, звязанага з Ганнай Лукашэнкай», — пішуць расследавальнікі.
Другі ланцужок вядзе праз сям’ю кіраўніка «ТД Квадрат» Яўгена Васільева.
Яго жонка Алена Васільева развівае сетку пякарняў «Валенка» і з 2023 года з’яўляецца суўладальніцай кампаніі «Сябры Івэнт». Яе партнёрка ў гэтай кампаніі — рэстаратарка Наталля Садоўская.
Садоўская мае доступ да кіраўніцтва краіны: у 2020 годзе яна была госцяй на закрытай інаўгурацыі Лукашэнкі і ўзначаліла Асацыяцыю рэстаратараў Беларусі. Прыкладна ў той жа час Васільева ў СМІ пачалі называць старшынёй назіральнага савета гэтай асацыяцыі.
Але галоўная сямейная сувязь тут — праз рэстаран Fabriq. Садоўскай і яе брату праз кампанію «Сталічная рэстарацыя» належаць 75% фірмы, якая кіруе гэтым рэстаранам. Астатнія 25% запісаныя на Уладзіміра Кулакова.
Кулакоў — муж роднай сястры Ганны Лукашэнкі. Такім чынам, бізнэс-партнёрка жонкі Васільева вядзе агульны рэстаранны бізнэс са сваяком нявесткі Лукашэнкі.
Кулакоў звязаны і непасрэдна з Дзмітрыем Лукашэнкам: дзесяць гадоў ён узначальваў «Клуб тэніса» — даччыную структуру Прэзідэнцкага спартыўнага клуба. Кіраўнік гэтага клуба — сярэдні сын Лукашэнкі Дзмітрый.
Асобна журналісты вывучылі фінансы «Сяброў Івэнт» — сумеснай кампаніі Алены Васільевай і Садоўскай. За 2025 год яе выручка склала 9,7 мільёна рублёў, чысты прыбытак — 1,04 мільёна. Паводле «Бюро», кампанія займаецца арганізацыяй выступаў стэндап-комікаў. Аўтары лічаць яе абароты незвычайна вялікімі для такой дзейнасці:
«Не выключана, што менавіта ў «Сябрах Івэнт» можа асядаць доля Васільева за вырашэнне пытанняў з Wildberries на карысць сям’і Лукашэнкі».
Яшчэ адну сувязь з атачэннем кіраўніка краіны журналісты выявілі ў Курносенкі. У яго кампаніі «Бяспечныя дарогі Беларусі», якая ўсталёўвае і абслугоўвае камеры фіксацыі парушэнняў хуткасці, працаваў Дзмітрый Куракевіч — былы супрацоўнік Службы бяспекі прэзідэнта і асабісты кіроўца Лукашэнкі. Расследавальнікі таксама знайшлі звесткі пра пяць сумесных замежных паездак Курносенкі і Куракевіча.
Гэтыя кантакты «Бюро» разглядае як сведчанне таго, што долю ў Wildberries атрымаў чалавек, якому давяраюць у атачэнні ўлады.
«Бюро» вывучыла фінансавыя паказчыкі «ТД Квадрат» і выявіла, што ў 2025 годзе фірма атрымала крыху больш за 70,054 мільёна беларускіх рублёў (20,3 мільёна еўра) у якасці «даходаў ад удзелу ва ўстаўным капітале другіх арганізацый». Мяркуючы па бухгалтарскай справаздачнасці беларускага Wildberries, амаль такую ж суму, 70,053 мільёна беларускіх рублёў, кампанія выплаціла дывідэндамі акцыянерам, а дакладней — аднаму канкрэтнаму «ТД Квадрат».
Гэта амаль чвэрць чыстага прыбытку беларускага Wildberries за 2025 год, які склаў 295 мільёнаў рублёў, хоць доля новага суўладальніка — толькі 10%.
Са сваіх даходаў фірма выплаціла ўласнаму акцыянеру 26,7 мільёна рублёў дывідэндаў.
«Як ні круці, але ўсё паказвае на тое, што доля беларускага Wildberries знаходзіцца пад кантролем клана Дзмітрыя Лукашэнкі», — прыходзяць да высновы аўтары расследавання.
Курносенка адмовіўся адказваць на пытанні «Бюро» і назваў інфармацыю пра сваё валоданне «ТД Квадрат» «неправеранай». Васільеў назваў звесткі пра тое, што ён дырэктар гэтай кампаніі, «нейкай памылкай».
Цяпер чытаюць
На будынку Ліцэя БДУ павесілі банэр з забітым кадэбістам Нірванай, а вучняў адвезлі на яго магілу6
Каментары
Нашмат лепш, чым абы-што ад жыгара.