Hod bieź śmierciaŭ na darohach. Jak Chielsinki staŭ suśvietnym etałonam biaśpieki ruchu
Staličny rehijon Chielsinki ŭ Finlandyi z nasielnictvam kala 1,4 miljona čałaviek dabiŭsia biassprečnaha praryvu ŭ śfiery biaśpieki darožnaha ruchu. Čamu ź jaho vopytu mohuć navučycca inšyja stalicy i bujnyja harady ES, raźbiraŭsia Euronews.
Kala 40 hadoŭ tamu stalica Finlandyi pačała raspracoŭvać novyja rašeńni dla skaračeńnia kolkaści DTZ sa śmiarotnymi vynikami, a zatym i poŭnaj ich likvidacyi. Hetyja namahańni ŭžo prynieśli vynik: z 2024 pa 2025 hod na praciahu 12 miesiacaŭ zapar u horadzie nie było nivodnaj śmierci na darozie.
Dla paraŭnańnia, za anałahičny pieryjad na vulicach Paryža zahinuŭ 31 čałaviek — kiroŭcy, piešachody, matacyklisty i viełasipiedysty. A da momantu zdymki hetaha repartažu Euronews u Chielsinki prajšło jašče dzieviać miesiacaŭ zapar biez adzinaj śmiarotnaj avaryi.
Klučavuju rolu adyhrała kompleksnaje horadabudaŭničaje płanavańnie, ale byli i mnohija inšyja faktary.
«Viadoma, važna zrabić naša transpartnaje asiarodździe biaśpiečniejšym, ale nie mienš važnyja bolš adkaznyja pavodziny ŭdzielnikaŭ darožnaha ruchu, bolš biaśpiečnyja aŭtamabili, a taksama zakanadaŭstva i kantrol za zachavańniem pravił, — tłumačyć Roni Utryajnien, inžynier pa arhanizacyi darožnaha ruchu ŭ Departamiencie haradskoha asiarodździa horada Chielsinki. —
Horad źniziŭ abmiežavańni chutkaści, palepšyŭ infrastrukturu dla piešachodaŭ i ravarystaŭ, zvuziŭ prajeznyja častki i ŭstalavaŭ kamiery kantrolu chutkaści. Hramadski transpart u nas vielmi raźvity, i heta taksama dapamahaje pamienšyć kolkaść pajezdak na aŭtamabili i sutyknieńniaŭ».
Apošnija 20 hadoŭ stalica Finlandyi aktyŭna inviestuje ŭ infrastrukturu dla pavyšeńnia biaśpieki darožnaha ruchu, uklučajučy tuneli ŭ zahružanych centrach dziełavoj aktyŭnaści i masty, jakija złučajuć susiednija rajony, — jany pabudavany vyklučna dla piešachodaŭ i ravarystaŭ.
«Ahulnaje adčuvańnie biaśpieki za apošniaje dziesiacihodździe prykmietna palepšyłasia», — pryznaje Marci Tulenchiejma, hałoŭny śpiecyjalist Fiederacyi ravarystaŭ Finlandyi.
«U minułym hodzie Chielsinki ŭkłaŭ kala 35 miljonaŭ jeŭra ŭ infrastrukturu dla ravarystaŭ i piešachodaŭ. Heta, mahčyma, hučyć jak vialikaja suma, ale jana składaje ŭsiaho 13 % usiaho biudžetu na transpartnyja inviestycyi», — paćviardžaje inšy hałoŭny śpiecyjalist, Maci Chirvanien ź Sietki finskich viełamunicypalitetaŭ.
Ciapier horad hladzić napierad i maje namier jašče bolš palepšyć pakazčyki biaśpieki: z 2030 hoda pryvatnym aŭtamabilam zabaroniać ruch pa ažyŭlenych vulicach vakoł Centralnaha čyhunačnaha vakzała, tłumačyć Pasi Anterojnien, hienieralny dyrektar Liikenneturva, Finskaj rady pa biaśpiecy darožnaha ruchu.
«Hałoŭnaje pytańnie — heta hramadskaje ŭchvaleńnie. Što prymalna dla toj ci inšaj krainy ci horada? Čaho my čakajem? Žychary Chielsinki vyrašyli, što chočuć bolš biaśpiečnych vulic».
Jašče kala 20 hadoŭ tamu horad ustanaviŭ maksimalnuju chutkaść 30 km/h na svaich vulicach. Tut daŭno isnuje ŭstojlivaje i šyroka padzialanaje staŭleńnie nulavoj talerantnaści da pieravyšeńnia chutkaści abo kiravańnia pad uździejańniem narkotykaŭ i ałkaholu.
«Horad uzmacniŭ aŭtamatyčny kantrol. U nas 70 aŭtamatyčnych kamier fiksacyi chutkaści. Akramia hetaha, pravodziacca rejdy, padčas jakich praviarajucca zachavańnie chutkasnaha režymu i ŭzrovień ałkaholu ŭ kryvi. Viadoma, kantralujucca ŭsie vidy transpartu, — tłumačyć Denis Pasterstejn, kiraŭnik adździeła kantrolu za darožnym rucham u palicyi Chielsinki. — Jašče adzin važny kirunak — infarmacyjnyja kampanii. My aktyŭna pracujem u sacyjalnych sietkach. U minułym hodzie, naprykład, našy akaŭnty nabrali 30 miljonaŭ prahladaŭ. Takija kampanii ŭ sotni i tysiačy razoŭ pavialičvajuć bačnaść u paraŭnańni z adnoj vypisanaj kvitancyjaj pra štraf. Upłyŭ na pavodziny kiroŭcaŭ vielizarny».
Stratehija Jeŭrapiejskaha sajuza Vision Zero nakiravana na toje, kab da 2050 hoda maksimalna nablizicca da nula zahinułych u darožnych avaryjach. Jaje asnoŭnaja ideja — u tym, što śmiarotnyja vyniki i ciažkija traŭmy na darohach možna praduchilić.
Čamu inšyja stalicy ES i bujnyja harady mohuć navučycca ŭ paśpiachovaha vopytu Chielsinki?
«Hetaja meta była pastaŭlena tut 40 hadoŭ tamu. Ciapier jana stała realnaściu. Važna stavić pierad saboj mety i hladzieć u budučyniu», — kaža Marci Tulenchiejma.
«Kali vyłučyć tolki adnu reč, heta było b źnižeńnie chutkasnych abmiežavańniaŭ. Heta važna. Z hetaha možna pačać», — tłumačyć inžynier pa arhanizacyi darožnaha ruchu Roni Utryajnien.
«Viadoma, kožny horad unikalny. Niekatoryja jeŭrapiejskija stalicy ŭ dziesiać razoŭ bolšyja za Chielsinki, ale jany ŭsio adno mohuć imknucca stanavicca lepšymi kožny dzień», — padvodzić vynik hienieralny dyrektar Finskaj rady pa biaśpiecy darožnaha ruchu Pasi Anterojnien.
Cichanoŭski apublikavaŭ na Zachadzie artykuł pra madel «finlandyzacyi» dla Biełarusi. Jamu adkazali ź Finlandyi: Heta maniłaŭščyna i chaciełki
Samaja ščaślivaja kraina ŭ śviecie apynułasia ŭ lidarach pa śmiarotnaści ad narkotykaŭ
«Finski palityk», jakoha štodnia cytujuć kramloŭskija i łukašysckija ŚMI, akazaŭsia santechnikam biez hramadzianstva Finlandyi
«Mis Finlandyja» straciła tytuł paśla rezanansnaha zdymka
Ciapier čytajuć
Rasijskija prapahandysty vydumali ŭdar drona pa turystyčnym aŭtobusie. Ale ŭ historyi jość zahadkavyja fury2
Kamientary